Factsheet artikel 2.3.4
Deterministisch samengesteld uit gevalideerde records van release release-2026-11-03-6c742fbd8e; volledige teksten, geen samenvatting. Per rubriek staat of de bron iets vermeldt (aanwezig), niets vermeldt (niet in de bron), nog niet is beoordeeld, of niet van toepassing is. JSON downloaden
WettekstVastgesteldNog niet in werkingWettekst (vastgesteld, nog niet in werking)Toelichting beschikbaar
Vastgestelde tekst aanwezig
Voorgestelde tekst (eerste aanvullingswet 36913) niet in de bron
Het wetsvoorstel bevat geen vervangende tekst voor dit artikel.
Geconsolideerde presentatie (KWEST) aanwezigherkomst: gelijk aan stb 2026 56
Geconsolideerde presentatieNog niet in werking Ontwikkeldata uit de openbare KWEST-repository; vergelijking met primaire bronnen: stb-2026-56: exact; stb-2026-57: afwezig; kst-36913-2: afwezig.
Leden en onderdelen aanwezig2
De leden staan hierboven in de wettekst; ieder lid en onderdeel is afzonderlijk citeerbaar met een eigen bewijsrecord.
Normatieve regels nog niet beoordeeld
Regelextractie voor dit artikel nog niet uitgevoerd of nog niet beoordeeld.
Definities niet in de bron
Dit artikel bevat geen definitie en wordt niet door een definitie uit de begrippenlijst aangewezen.
Toelichting (memorie van toelichting) aanwezig1 passage(s)
Toelichting ARTIKELSGEWIJS DEEL › BOEK 2 HET OPSPORINGSONDERZOEK › HOOFDSTUK 3 Het verhoor door opsporingsambtenaren › TITEL 3.1 Algemene bepalingen › Artikel 2.3.4 [verklaren onder nummer] · Toelichting 36327 (KWEST-structuur) · verificatie tegen officiële XML: verified
Dit artikel is nieuw en voorziet in de wettelijke verankering van de beleidsmatige praktijk van het verklaren «onder nummer». Als onder nummer wordt verklaard, worden in het proces-verbaal van verhoor de identiteitsgegevens van de getuige vervangen door een unieke, numerieke code. De identiteit is wel bij de politie bekend – en kan in de politiesystemen worden opgeslagen – maar is niet vindbaar in het proces-verbaal. Daardoor wordt de identiteit van de getuige beschermd. De regeling is op grond van artikel 2.2.7, tweede lid, van overeenkomstige toepassing op het mondeling doen van aangifte. Ook ten aanzien van personen die mondeling aangifte doen, is het dus mogelijk – ditmaal in het proces-verbaal van aangifte – om de identiteitsgegevens te laten vervangen door een numerieke code. De regeling biedt ruimte om alle of alleen een deel van de identiteitsgegevens van de getuige of aangever achter te houden.
De regeling is nu al in het beleid van het openbaar ministerie en de politie opgenomen. De gelegenheid van de aanpassing van dit wetboek is te baat genomen voor deze praktijk een wettelijke basis te realiseren. Met deze keuze hangt samen dat de mogelijkheid van het onder nummer verklaren afwijkt van het belangrijke, strafvorderlijke uitgangspunt dat het afleggen van een verklaring zoveel mogelijk op naam gebeurt. Vooral als die verklaring belastende informatie bevat, is het van belang dat de verschillende procesdeelnemers op de hoogte zijn van de identiteit van de aangever of getuige. Mede om die reden geldt als algemene regel dat zowel van de aangever als de getuige de identiteit wordt vastgesteld en dat die gegevens worden opgenomen in het proces-verbaal.
De toepassing van de in dit artikel opgenomen regeling raakt aan verschillende belangen, die soms met elkaar op gespannen voet staan. Zo kan de waarheidsvinding zonder meer gediend zijn met een regeling die anoniem verklaren mogelijk maakt, bijvoorbeeld in geval de desbetreffende persoon uitsluitend een verklaring wil afleggen op voorwaarde dat dit anoniem gebeurt. In dit kader is in 2012 beleid tot stand gekomen om hulpdienstmedewerkers te stimuleren om aangifte te doen indien zij bij de uitvoering van hun taak slachtoffer zijn geworden van een strafbaar feit. Het weghouden van de identiteitsgegevens uit het proces-verbaal kan echter ook ertoe leiden dat het moeilijker wordt om de betrouwbaarheid van de aangever of getuige, en diens afgelegde verklaring, te toetsen, wat in het kader van de waarheidsvinding nu juist niet wenselijk is. Door het verlenen van anonimiteit kan bovendien de bewijswaarde van de verklaring worden aangetast. Met betrekking tot dit laatste moet worden opgemerkt dat kennis over de identiteit van de aangever of getuige in voorkomende gevallen belangrijk kan zijn om de betrouwbaarheid van een afgelegde verklaring te beoordelen. Hiervan is bijvoorbeeld sprake in gevallen waarin het relevant is meer achtergrondinformatie te hebben over de motieven die aan het afleggen van een verklaring ten grondslag liggen. Ook kan kennis van de identiteit nodig zijn om te kunnen inschatten vanuit welke plaats en invalshoek een getuige het strafbaar feit heeft waargenomen.
Met de toepassing van de nu toegelichte regeling moet om deze redenen spaarzaam worden omgegaan. Die dient uitzondering te blijven op de regel dat de identiteitsgegevens van een aangever of getuige in een proces-verbaal worden opgenomen. Tegelijk reflecteert deze regeling dat zich gevallen kunnen voordoen waarin er zwaarwegende redenen zijn om de identiteitsgegevens niet te verbaliseren.
Bij het vormgeven van de regeling is het uitgangspunt gehanteerd dat zoveel mogelijk aansluiting wordt gezocht bij de huidige praktijk. Zij bevat dan ook geen inhoudelijke wijziging van het nu geldende beleid over het onder nummer aangeven of verklaren. Wel is het vanuit het oogpunt van wetssystematiek wenselijk enige samenhang aan te brengen in de regelingen die voorzien in een beperkte vorm van anonimiteit. Daarmee wordt niet alleen gedoeld op het onder nummer aangeven of verklaren, maar ook op de modaliteit van de beperkte anonimiteit voor de getuige die bij de rechter(-commissaris) een verklaring aflegt. Deze regeling is inhoudelijk ongewijzigd overgenomen uit het huidige wetboek (in de artikelen 2.10.31, tweede lid, en 4.2.37, tweede lid). De stroomlijning van de regeling in artikel 2.3.4 met die van de beperkte anonimiteit bestaat onder meer uit een zekere uniformering van de te hanteren toepassingscriteria. Ook worden enkele procedurele regels gestroomlijnd, zoals de regel dat de redenen voor het verlenen van anonimiteit in het proces-verbaal moeten worden opgenomen. Verder gaat de motiveringsplicht voor de met de einduitspraak belaste rechter óók gelden wanneer de rechter voor het bewijs gebruikmaakt van een aangifte of verklaring die onder nummer is gedaan. Van deze verplichting is overigens alleen sprake indien het gebruik van het bewijsmiddel is betwist (artikel 4.3.24).
De artikelen 2.2.7, tweede lid, 2.3.4, 2.10.31, tweede lid, en 4.2.37, tweede lid, kunnen samengenomen worden beschouwd als de modaliteiten van beperkte anonimiteit voor aangevers of getuigen. Het verschil tussen de beperkte anonimiteit in het opsporingsonderzoek is dat het daarin steeds gaat om een uitzondering op de regel dat de identiteit in het proces-verbaal wordt opgenomen (of het nu gaat om een aangever of getuige). Kern van de regeling van de beperkte anonimiteit bij de rechter(-commissaris) is dat tijdens het verhoor van de getuige niet naar de identiteitsgegevens wordt gevraagd. Het achterwege laten van die vraag brengt dan met zich dat de identiteitsgegevens ook niet worden geverbaliseerd. In de regeling heeft dit laatste expliciet uitdrukking gevonden in artikel 2.10.31, derde lid.
Eerste lid
Uit artikel 2.3.3, eerste lid, volgt onder meer dat de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor dient te worden opgenomen. Het eerste lid van dit artikel maakt op die regel een uitzondering mogelijk. Van het verbaliseren van de identiteitsgegevens kan alleen worden afgezien indien sprake is van een gegrond vermoeden dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd. Dat sprake moet zijn van een gegrond vermoeden drukt uit dat alleen dan tot toepassing van deze regel kan worden overgegaan indien de vrees voor de ernstige overlast of ernstige beroepsmatige belemmering op redelijke gronden is gebaseerd, ofwel: indien het doen van aangifte of het afleggen van een verklaring een reëel risico op ernstige overlast of ernstige beroepsbelemmeringen met zich brengt. Bij ernstige overlast valt te denken aan situaties waarin door het afleggen van de verklaring de persoonlijke vrijheid van de getuige of de veiligheid van anderen in gevaar wordt gebracht. Bij ernstige beroepsmatige belemmeringen gaat het steeds om de situatie waarin voorzienbaar is dat het afleggen van een verklaring ertoe leidt dat iemand zijn functie niet of in sterk verminderde mate kan uitoefenen.
Het zal van de omstandigheden van het geval afhangen hoe concreet de informatie is die tot het gegronde vermoeden leidt. Voor «pseudokopers» of politie-infiltranten die ten behoeve van een opsporingsonderzoek waarin zij werkzaamheden hebben verricht een verklaring afleggen, ligt al in de aard van hun functie besloten dat onthulling van hun identiteit tot een ernstige belemmering leidt in de (toekomstige) uitoefening van hun beroep. Ook kan zich de situatie voordoen waarbij aan het afleggen van de verklaring een reeks van bedreigingen is voorafgegaan en kan het zijn dat aan het adres van de aangever duidelijk is gemaakt dat hem grote problemen te wachten staan indien hij zijn kennis over bepaalde strafbare feiten met de opsporingsdiensten deelt. Het is in zulke situaties over het algemeen niet moeilijk om voor te stellen dat het afleggen van een verklaring tot ernstige overlast zal kunnen leiden.
Ten opzichte van de bepalingen die betrekking hebben op het verlenen van beperkte anonimiteit aan een getuige door de rechter(-commissaris) is ervoor gekozen om in het eerste lid de gronden voor beperkte anonimiteit te beperken tot gevallen van «ernstige» overlast of een «ernstige» belemmering van de beroepsuitoefening. De reden om hier een wat strikter criterium te hanteren is om opsporingsambtenaren in te scherpen dat het verlenen van beperkte anonimiteit een uitzondering moet zijn en blijven, en dat vooral in het beginstadium van het opsporingsonderzoek spaarzaam met het verlenen van anonimiteit moet worden omgegaan. In geval de getuige later ook door de rechter(-commissaris) wordt gehoord, biedt toepassing van het eerste lid bij gelegenheid van het politieverhoor geen garantie dat ook de rechter de getuige beperkt anoniem zal verhoren. De rechter maakt hierover een eigen afweging. Door voor verhoren door opsporingsambtenaren een wat strenger criterium te hanteren wordt het risico verkleind dat bij gelijkblijvende omstandigheden een bij het politieverhoor verleende beperkte anonimiteit later niet ook door de rechter wordt verleend.
Omdat met de toepassing van het eerste lid een uitzondering wordt gemaakt op het hierboven omschreven strafvorderlijke uitgangspunt heeft de verhorende opsporingsambtenaar de toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie nodig. Dit toestemmingsvereiste sluit bovendien aan bij de huidige beleidspraktijk, waarin de hulpofficier van justitie bij het beslissen over het aangeven en verklaren onder nummer een toetsende en adviserende taak heeft (zie over de huidige praktijk M. Bruinsma e.a., Aangifte onder nummer. Implementatie, toepassing en eerste resultaten van de nieuwe regeling «Aangifte onder nummer», Den Haag: WODC 2015). Bij de toetsende taak moet worden gedacht aan controle op de aanwezigheid van een van de in het eerste lid genoemde gronden. Bij de adviserende taak gaat het er vooral om dat de hulpofficier van justitie aan de getuige duidelijk maakt dat het achterwege laten van zijn identiteit in het proces-verbaal van verhoor geen garantie biedt op het later beperkt anoniem kunnen afleggen van een verklaring bij de rechter(-commissaris). De identiteit van de getuige kan aldus op een later moment in het strafproces alsnog onthuld worden.
Tweede lid
Dit lid schrijft voor dat in het proces-verbaal de redenen worden genoemd die tot het toepassen van het eerste lid aanleiding hebben gegeven. Daarmee is aangesloten bij de regeling van beperkte anonimiteit bij de rechter(-commissaris). Bij het opnemen van de redenen zal nader moeten worden toegelicht op basis van welke grond de anonimiteit is verleend en welke feiten in de zaak daar aanleiding toe hebben gegeven. In de aard van de regeling van beperkte anonimiteit ligt echter wel besloten dat het hier doorgaans zal gaan om een algemene omschrijving. Telkens dient ervoor te worden gewaakt dat de inhoud van het proces-verbaal alsnog leidt tot de herleidbaarheid van de identiteit van de getuige.
Verwijzingen aanwezig
Verwijst naar: art. 2.3.3
Verwezen door: art. 2.3.3art. 2.3.11
Transponering (oud ↔ nieuw) aanwezigtabel 2023-07-06
Alleen koppeling (maps_to); geen gelijkwaardigheid of ongewijzigde inhoud. De huidige tekst is een fragment uit de tabel.
| Nieuw | Nieuwe tekst (tabel) | Huidig | Huidige tekst (tabel) | Koppeling |
|---|---|---|---|---|
| 2.3.4, lid 1 | In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd. | nieuw | – | new_provision |
| 2.3.4, lid 2 | De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld. | nieuw | – | new_provision |
Openstaande punten niet in de bron
Geen openstaande reviewpunten voor dit artikel.
Bronnen aanwezig
| Document | Status | Hash |
|---|---|---|
| Vaststellingswet Wetboek van Strafvordering (Stb. 2026, 56) · publicatie docv:stb-2026-56:e3e33d868eaa | WettekstVastgesteldNog niet in werking | e3e33d868eaad813… |
| Geconsolideerde tekst (KWEST, repository) docv:kwest-wet:f48b037c7e4f | Geconsolideerde presentatieFase onbekendNog niet in werkingProjectie met voorstel | f48b037c7e4f05b8… |
Volledige JSONhet canonieke factsheetrecord
{
"schema_version": "1.0.0",
"id": "factsheet:artikel:2.3.4",
"type": "factsheet_artikel",
"run_id": "run-2026-11-09T10-04-47-158Z",
"bepaling": {
"schema_version": "1.0.0",
"id": "prov:wvsv:art-2.3.4",
"type": "bepaling",
"wetboek": "wvsv_nieuw",
"artikelnummer": "2.3.4",
"structuurpad": [
"Boek 2",
"Hoofdstuk 3",
"Titel 3.1"
],
"versie_ids": [
"provv:wvsv:art-2.3.4:stb-2026-56",
"provv:wvsv:art-2.3.4:kwest-wet"
],
"vastgestelde_versie_id": "provv:wvsv:art-2.3.4:stb-2026-56",
"voorgestelde_versie_ids": [],
"geconsolideerde_versie_id": "provv:wvsv:art-2.3.4:kwest-wet",
"review_ids": []
},
"labels": [
"Wettekst (vastgesteld, nog niet in werking)",
"Toelichting beschikbaar"
],
"vastgestelde_tekst": {
"status": "present",
"id": "provv:wvsv:art-2.3.4:stb-2026-56",
"documentversie_id": "docv:stb-2026-56:e3e33d868eaa",
"bron": {
"documentversie_id": "docv:stb-2026-56:e3e33d868eaa",
"document": {
"id": "doc:stb-2026-56",
"titel": "Vaststellingswet Wetboek van Strafvordering (Stb. 2026, 56)",
"urls": {
"html": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.html",
"xml": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.xml",
"pdf": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.pdf"
},
"officiele_identificaties": [
{
"soort": "staatsblad",
"waarde": "Stb. 2026, 56"
},
{
"soort": "dossiernummer",
"waarde": "36327"
}
]
},
"juridische_context": {
"brontype": "official_enactment",
"wetgevingsfase": "enacted",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "not_applicable",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:46157f0fb01d1ed6",
"evidence:ed98a65feb84edbe",
"evidence:8c45d0baf16aa816"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"sha256": "e3e33d868eaad813515d3f14520f88b2f225da1887631510d67b8c5d85fc534d",
"opmerkingen": [
"Boeken 7 en 8 zijn in deze wet gereserveerd; zij worden vastgesteld bij Stb. 2026, 57."
]
},
"tekstonderdeel_id": "sec:stb-2026-56:art-2.3.4",
"tekst": "1. In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd.\n2. De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld.",
"leden": [
{
"id": "sec:stb-2026-56:art-2.3.4/lid-1",
"soort": "lid",
"nummer": "1",
"tekst": "1. In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd.",
"offset_in_ouder": {
"start": 0,
"eind": 474
},
"verwijzingen": [
"2.3.3"
],
"kinderen": []
},
{
"id": "sec:stb-2026-56:art-2.3.4/lid-2",
"soort": "lid",
"nummer": "2",
"tekst": "2. De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld.",
"offset_in_ouder": {
"start": 475,
"eind": 561
},
"verwijzingen": [],
"kinderen": []
}
],
"juridische_context": {
"brontype": "official_enactment",
"wetgevingsfase": "enacted",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "not_applicable",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:46157f0fb01d1ed6",
"evidence:ed98a65feb84edbe",
"evidence:8c45d0baf16aa816"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"herkomst_analyse": {
"vergelijking": {},
"gelijkenis": {},
"conclusie": "primaire_bron",
"wijzigingsinstructie_ids": []
},
"bewijs_ids": [
"evidence:31844f4e91b9aa5d",
"evidence:bce209ccdc6ba198",
"evidence:a5c84a48d2555a2c"
],
"review_ids": [],
"bronlocator": {
"xml_pad": "/officiele-publicatie[1]/staatsblad[1]/wet-besluit[1]/wettekst[1]/boek[2]/hoofdstuk[3]/titeldeel[1]/artikel[4]"
}
},
"voorgestelde_tekst": {
"status": "not_stated",
"items": []
},
"geconsolideerde_presentatie": {
"status": "present",
"id": "provv:wvsv:art-2.3.4:kwest-wet",
"documentversie_id": "docv:kwest-wet:f48b037c7e4f",
"bron": {
"documentversie_id": "docv:kwest-wet:f48b037c7e4f",
"document": {
"id": "doc:kwest-wet",
"titel": "Geconsolideerde tekst (KWEST, repository)",
"urls": {
"repository": "https://code.overheid.nl/Logius/kwest/src/commit/e9b4a2b2de25d0006bdebb11e445ba111a22b4a6/basex/data/wet.xml",
"bron_docx": "https://code.overheid.nl/Logius/kwest/src/commit/e9b4a2b2de25d0006bdebb11e445ba111a22b4a6/data-importer/data/260324_Geconsolideerde_versie_vaststellingswetgeving__Staatsblad.docx",
"kwest": "https://kwest.overheid.nl/"
},
"officiele_identificaties": []
},
"juridische_context": {
"brontype": "consolidated_presentation",
"wetgevingsfase": "unknown",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "projection",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:230362c00be675b3"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"sha256": "f48b037c7e4f05b88c4d3fba25429ed34fb3da1a1b421884256dc58b0758df87",
"opmerkingen": [
"Ontwikkeldata uit de openbare repository; geen geverifieerde productie-export. Herkomst en status worden per artikel vastgesteld in de reconciliatiestap.",
"Herkomstanalyse 2026-11-03: gelijk_aan_kst_36913_2=76, gelijk_aan_stb_2026_56=735, afgeleid_met_wijzigingsinstructies=180, niet_herleid=12, gelijk_aan_stb_2026_57=293, niet_in_consolidatie=1."
]
},
"tekstonderdeel_id": "sec:kwest-wet:art-2.3.4",
"tekst": "1. In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd.\n2. De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld.",
"leden": [
{
"id": "sec:kwest-wet:art-2.3.4/lid-1",
"soort": "lid",
"nummer": "1",
"tekst": "1. In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd.",
"offset_in_ouder": {
"start": 0,
"eind": 474
},
"verwijzingen": [
"2.3.3"
],
"kinderen": []
},
{
"id": "sec:kwest-wet:art-2.3.4/lid-2",
"soort": "lid",
"nummer": "2",
"tekst": "2. De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld.",
"offset_in_ouder": {
"start": 475,
"eind": 561
},
"verwijzingen": [],
"kinderen": []
}
],
"juridische_context": {
"brontype": "consolidated_presentation",
"wetgevingsfase": "enacted",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "editorial_compilation",
"status_bewijs_ids": [],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"herkomst_analyse": {
"vergelijking": {
"stb-2026-56": "exact",
"stb-2026-57": "afwezig",
"kst-36913-2": "afwezig"
},
"gelijkenis": {
"stb-2026-56": 1
},
"conclusie": "gelijk_aan_stb_2026_56",
"wijzigingsinstructie_ids": []
},
"bewijs_ids": [
"evidence:88b7ebb4e12bde9a",
"evidence:bc7cf99e67f32998",
"evidence:7fc31b55805c2102",
"evidence:96d5d3ed3b653a41"
],
"review_ids": [],
"bronlocator": {
"xml_pad": "/wetgeving[1]/wettekst[1]/boek[2]/hoofdstuk[3]/titeldeel[1]/artikel[4]",
"kwest_about_id": "artikel=2.3.4",
"kwest_part_id": "artikel=2.3.4"
}
},
"wijzigingsinstructies_vastgesteld": {
"status": "not_stated",
"items": []
},
"wijzigingsinstructies_voorgesteld": {
"status": "not_stated",
"items": []
},
"leden": {
"status": "present",
"items": [
{
"id": "sec:stb-2026-56:art-2.3.4/lid-1",
"soort": "lid",
"nummer": "1",
"tekst": "1. In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd.",
"offset_in_ouder": {
"start": 0,
"eind": 474
},
"verwijzingen": [
"2.3.3"
],
"kinderen": []
},
{
"id": "sec:stb-2026-56:art-2.3.4/lid-2",
"soort": "lid",
"nummer": "2",
"tekst": "2. De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld.",
"offset_in_ouder": {
"start": 475,
"eind": 561
},
"verwijzingen": [],
"kinderen": []
}
]
},
"normatieve_regels": {
"status": "unresolved",
"toelichting": "Regelextractie voor dit artikel nog niet uitgevoerd of nog niet beoordeeld.",
"items": []
},
"definities": {
"status": "not_stated",
"items": []
},
"toelichting": {
"status": "present",
"items": [
{
"id": "mvt:36327:294",
"soort": "artikelsgewijs",
"titelpad": [
"ARTIKELSGEWIJS DEEL",
"BOEK 2 HET OPSPORINGSONDERZOEK",
"HOOFDSTUK 3 Het verhoor door opsporingsambtenaren",
"TITEL 3.1 Algemene bepalingen",
"Artikel 2.3.4 [verklaren onder nummer]"
],
"tekst": "Dit artikel is nieuw en voorziet in de wettelijke verankering van de beleidsmatige praktijk van het verklaren «onder nummer». Als onder nummer wordt verklaard, worden in het proces-verbaal van verhoor de identiteitsgegevens van de getuige vervangen door een unieke, numerieke code. De identiteit is wel bij de politie bekend – en kan in de politiesystemen worden opgeslagen – maar is niet vindbaar in het proces-verbaal. Daardoor wordt de identiteit van de getuige beschermd. De regeling is op grond van artikel 2.2.7, tweede lid, van overeenkomstige toepassing op het mondeling doen van aangifte. Ook ten aanzien van personen die mondeling aangifte doen, is het dus mogelijk – ditmaal in het proces-verbaal van aangifte – om de identiteitsgegevens te laten vervangen door een numerieke code. De regeling biedt ruimte om alle of alleen een deel van de identiteitsgegevens van de getuige of aangever achter te houden.\nDe regeling is nu al in het beleid van het openbaar ministerie en de politie opgenomen. De gelegenheid van de aanpassing van dit wetboek is te baat genomen voor deze praktijk een wettelijke basis te realiseren. Met deze keuze hangt samen dat de mogelijkheid van het onder nummer verklaren afwijkt van het belangrijke, strafvorderlijke uitgangspunt dat het afleggen van een verklaring zoveel mogelijk op naam gebeurt. Vooral als die verklaring belastende informatie bevat, is het van belang dat de verschillende procesdeelnemers op de hoogte zijn van de identiteit van de aangever of getuige. Mede om die reden geldt als algemene regel dat zowel van de aangever als de getuige de identiteit wordt vastgesteld en dat die gegevens worden opgenomen in het proces-verbaal.\nDe toepassing van de in dit artikel opgenomen regeling raakt aan verschillende belangen, die soms met elkaar op gespannen voet staan. Zo kan de waarheidsvinding zonder meer gediend zijn met een regeling die anoniem verklaren mogelijk maakt, bijvoorbeeld in geval de desbetreffende persoon uitsluitend een verklaring wil afleggen op voorwaarde dat dit anoniem gebeurt. In dit kader is in 2012 beleid tot stand gekomen om hulpdienstmedewerkers te stimuleren om aangifte te doen indien zij bij de uitvoering van hun taak slachtoffer zijn geworden van een strafbaar feit. Het weghouden van de identiteitsgegevens uit het proces-verbaal kan echter ook ertoe leiden dat het moeilijker wordt om de betrouwbaarheid van de aangever of getuige, en diens afgelegde verklaring, te toetsen, wat in het kader van de waarheidsvinding nu juist niet wenselijk is. Door het verlenen van anonimiteit kan bovendien de bewijswaarde van de verklaring worden aangetast. Met betrekking tot dit laatste moet worden opgemerkt dat kennis over de identiteit van de aangever of getuige in voorkomende gevallen belangrijk kan zijn om de betrouwbaarheid van een afgelegde verklaring te beoordelen. Hiervan is bijvoorbeeld sprake in gevallen waarin het relevant is meer achtergrondinformatie te hebben over de motieven die aan het afleggen van een verklaring ten grondslag liggen. Ook kan kennis van de identiteit nodig zijn om te kunnen inschatten vanuit welke plaats en invalshoek een getuige het strafbaar feit heeft waargenomen.\nMet de toepassing van de nu toegelichte regeling moet om deze redenen spaarzaam worden omgegaan. Die dient uitzondering te blijven op de regel dat de identiteitsgegevens van een aangever of getuige in een proces-verbaal worden opgenomen. Tegelijk reflecteert deze regeling dat zich gevallen kunnen voordoen waarin er zwaarwegende redenen zijn om de identiteitsgegevens niet te verbaliseren.\nBij het vormgeven van de regeling is het uitgangspunt gehanteerd dat zoveel mogelijk aansluiting wordt gezocht bij de huidige praktijk. Zij bevat dan ook geen inhoudelijke wijziging van het nu geldende beleid over het onder nummer aangeven of verklaren. Wel is het vanuit het oogpunt van wetssystematiek wenselijk enige samenhang aan te brengen in de regelingen die voorzien in een beperkte vorm van anonimiteit. Daarmee wordt niet alleen gedoeld op het onder nummer aangeven of verklaren, maar ook op de modaliteit van de beperkte anonimiteit voor de getuige die bij de rechter(-commissaris) een verklaring aflegt. Deze regeling is inhoudelijk ongewijzigd overgenomen uit het huidige wetboek (in de artikelen 2.10.31, tweede lid, en 4.2.37, tweede lid). De stroomlijning van de regeling in artikel 2.3.4 met die van de beperkte anonimiteit bestaat onder meer uit een zekere uniformering van de te hanteren toepassingscriteria. Ook worden enkele procedurele regels gestroomlijnd, zoals de regel dat de redenen voor het verlenen van anonimiteit in het proces-verbaal moeten worden opgenomen. Verder gaat de motiveringsplicht voor de met de einduitspraak belaste rechter óók gelden wanneer de rechter voor het bewijs gebruikmaakt van een aangifte of verklaring die onder nummer is gedaan. Van deze verplichting is overigens alleen sprake indien het gebruik van het bewijsmiddel is betwist (artikel 4.3.24).\nDe artikelen 2.2.7, tweede lid, 2.3.4, 2.10.31, tweede lid, en 4.2.37, tweede lid, kunnen samengenomen worden beschouwd als de modaliteiten van beperkte anonimiteit voor aangevers of getuigen. Het verschil tussen de beperkte anonimiteit in het opsporingsonderzoek is dat het daarin steeds gaat om een uitzondering op de regel dat de identiteit in het proces-verbaal wordt opgenomen (of het nu gaat om een aangever of getuige). Kern van de regeling van de beperkte anonimiteit bij de rechter(-commissaris) is dat tijdens het verhoor van de getuige niet naar de identiteitsgegevens wordt gevraagd. Het achterwege laten van die vraag brengt dan met zich dat de identiteitsgegevens ook niet worden geverbaliseerd. In de regeling heeft dit laatste expliciet uitdrukking gevonden in artikel 2.10.31, derde lid.\nEerste lid\nUit artikel 2.3.3, eerste lid, volgt onder meer dat de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor dient te worden opgenomen. Het eerste lid van dit artikel maakt op die regel een uitzondering mogelijk. Van het verbaliseren van de identiteitsgegevens kan alleen worden afgezien indien sprake is van een gegrond vermoeden dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd. Dat sprake moet zijn van een gegrond vermoeden drukt uit dat alleen dan tot toepassing van deze regel kan worden overgegaan indien de vrees voor de ernstige overlast of ernstige beroepsmatige belemmering op redelijke gronden is gebaseerd, ofwel: indien het doen van aangifte of het afleggen van een verklaring een reëel risico op ernstige overlast of ernstige beroepsbelemmeringen met zich brengt. Bij ernstige overlast valt te denken aan situaties waarin door het afleggen van de verklaring de persoonlijke vrijheid van de getuige of de veiligheid van anderen in gevaar wordt gebracht. Bij ernstige beroepsmatige belemmeringen gaat het steeds om de situatie waarin voorzienbaar is dat het afleggen van een verklaring ertoe leidt dat iemand zijn functie niet of in sterk verminderde mate kan uitoefenen.\nHet zal van de omstandigheden van het geval afhangen hoe concreet de informatie is die tot het gegronde vermoeden leidt. Voor «pseudokopers» of politie-infiltranten die ten behoeve van een opsporingsonderzoek waarin zij werkzaamheden hebben verricht een verklaring afleggen, ligt al in de aard van hun functie besloten dat onthulling van hun identiteit tot een ernstige belemmering leidt in de (toekomstige) uitoefening van hun beroep. Ook kan zich de situatie voordoen waarbij aan het afleggen van de verklaring een reeks van bedreigingen is voorafgegaan en kan het zijn dat aan het adres van de aangever duidelijk is gemaakt dat hem grote problemen te wachten staan indien hij zijn kennis over bepaalde strafbare feiten met de opsporingsdiensten deelt. Het is in zulke situaties over het algemeen niet moeilijk om voor te stellen dat het afleggen van een verklaring tot ernstige overlast zal kunnen leiden.\nTen opzichte van de bepalingen die betrekking hebben op het verlenen van beperkte anonimiteit aan een getuige door de rechter(-commissaris) is ervoor gekozen om in het eerste lid de gronden voor beperkte anonimiteit te beperken tot gevallen van «ernstige» overlast of een «ernstige» belemmering van de beroepsuitoefening. De reden om hier een wat strikter criterium te hanteren is om opsporingsambtenaren in te scherpen dat het verlenen van beperkte anonimiteit een uitzondering moet zijn en blijven, en dat vooral in het beginstadium van het opsporingsonderzoek spaarzaam met het verlenen van anonimiteit moet worden omgegaan. In geval de getuige later ook door de rechter(-commissaris) wordt gehoord, biedt toepassing van het eerste lid bij gelegenheid van het politieverhoor geen garantie dat ook de rechter de getuige beperkt anoniem zal verhoren. De rechter maakt hierover een eigen afweging. Door voor verhoren door opsporingsambtenaren een wat strenger criterium te hanteren wordt het risico verkleind dat bij gelijkblijvende omstandigheden een bij het politieverhoor verleende beperkte anonimiteit later niet ook door de rechter wordt verleend.\nOmdat met de toepassing van het eerste lid een uitzondering wordt gemaakt op het hierboven omschreven strafvorderlijke uitgangspunt heeft de verhorende opsporingsambtenaar de toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie nodig. Dit toestemmingsvereiste sluit bovendien aan bij de huidige beleidspraktijk, waarin de hulpofficier van justitie bij het beslissen over het aangeven en verklaren onder nummer een toetsende en adviserende taak heeft (zie over de huidige praktijk M. Bruinsma e.a., Aangifte onder nummer. Implementatie, toepassing en eerste resultaten van de nieuwe regeling «Aangifte onder nummer», Den Haag: WODC 2015). Bij de toetsende taak moet worden gedacht aan controle op de aanwezigheid van een van de in het eerste lid genoemde gronden. Bij de adviserende taak gaat het er vooral om dat de hulpofficier van justitie aan de getuige duidelijk maakt dat het achterwege laten van zijn identiteit in het proces-verbaal van verhoor geen garantie biedt op het later beperkt anoniem kunnen afleggen van een verklaring bij de rechter(-commissaris). De identiteit van de getuige kan aldus op een later moment in het strafproces alsnog onthuld worden.\nTweede lid\nDit lid schrijft voor dat in het proces-verbaal de redenen worden genoemd die tot het toepassen van het eerste lid aanleiding hebben gegeven. Daarmee is aangesloten bij de regeling van beperkte anonimiteit bij de rechter(-commissaris). Bij het opnemen van de redenen zal nader moeten worden toegelicht op basis van welke grond de anonimiteit is verleend en welke feiten in de zaak daar aanleiding toe hebben gegeven. In de aard van de regeling van beperkte anonimiteit ligt echter wel besloten dat het hier doorgaans zal gaan om een algemene omschrijving. Telkens dient ervoor te worden gewaakt dat de inhoud van het proces-verbaal alsnog leidt tot de herleidbaarheid van de identiteit van de getuige.",
"bron": {
"documentversie_id": "docv:kwest-toelichting-36327:418eb8932339",
"document": {
"id": "doc:kwest-toelichting-36327",
"titel": "Toelichting 36327 (KWEST-structuur)",
"urls": {
"repository": "https://code.overheid.nl/Logius/kwest/src/commit/e9b4a2b2de25d0006bdebb11e445ba111a22b4a6/basex/data/toelichting-36327.xml"
},
"officiele_identificaties": [
{
"soort": "dossiernummer",
"waarde": "36327"
}
]
},
"juridische_context": {
"brontype": "explanatory_memorandum",
"wetgevingsfase": "enacted",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_applicable",
"consolidatiekarakter": "editorial_compilation",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:8c45d0baf16aa816"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"sha256": "418eb8932339d45f33411406dd035f210fd6666c9faacdf213f429f47cc4f407",
"opmerkingen": [
"Door de KWEST data-importer uit de officiële Kamerstuk-XML afgeleide structuur; passages worden tegen de officiële XML gecontroleerd op tekstverlies."
]
},
"verificatie": {
"officieel_documentversie_id": "docv:kst-36327-3:e1b226686555",
"status": "verified",
"methode": "langste passage (≥40 tekens) genormaliseerd teruggezocht in officiële Kamerstuk-XML"
},
"label": "Toelichting"
}
]
},
"verwijzingen": {
"status": "present",
"verwijst_naar": [
{
"artikelnummer": "2.3.3",
"bepaling_id": "prov:wvsv:art-2.3.3",
"bewijs_ids": [
"evidence:fcdb676fc4331f63"
]
}
],
"verwezen_door": [
{
"artikelnummer": "2.3.3",
"bepaling_id": "prov:wvsv:art-2.3.3",
"bewijs_ids": [
"evidence:8dd1279980ebde30"
]
},
{
"artikelnummer": "2.3.11",
"bepaling_id": "prov:wvsv:art-2.3.11",
"bewijs_ids": [
"evidence:ebaecb0d7f7e74c0"
]
}
]
},
"transponering": {
"status": "present",
"tabelversie": "2023-07-06",
"toelichting": "Alleen koppeling (maps_to); geen gelijkwaardigheid of ongewijzigde inhoud. De huidige tekst is een fragment uit de tabel.",
"items": [
{
"schema_version": "1.0.0",
"id": "trans:nieuw_huidig:2.3.4:1",
"type": "transponering",
"richting": "nieuw_huidig",
"tabelversie": "2023-07-06",
"documentversie_id": "docv:kwest-transponering-nieuw-huidig:9628056285be",
"nieuw": {
"artikel": "2.3.4",
"lid": "1",
"verwijzing_tekst": null,
"tekst": "In afwijking van artikel 2.3.3, eerste lid, kan het vermelden van de identiteit van de getuige in het proces-verbaal van verhoor met toestemming van de officier van justitie of de hulpofficier van justitie door de verhorende opsporingsambtenaar achterwege worden gelaten indien een gegrond vermoeden bestaat dat de getuige in verband met het afleggen van zijn verklaring ernstige overlast zal ondervinden of in de uitoefening van zijn beroep ernstig zal worden belemmerd."
},
"huidig": {
"artikel": null,
"lid": null,
"verwijzing_tekst": "nieuw",
"tekst": null
},
"koppelingstype": "new_provision",
"bron_opmerking": null,
"tekstovereenkomst_met_vastgestelde_tekst": "exact",
"bepaling_id": "prov:wvsv:art-2.3.4",
"bewijs_ids": [
"evidence:269d05ee89f59ac7"
]
},
{
"schema_version": "1.0.0",
"id": "trans:nieuw_huidig:2.3.4:2",
"type": "transponering",
"richting": "nieuw_huidig",
"tabelversie": "2023-07-06",
"documentversie_id": "docv:kwest-transponering-nieuw-huidig:9628056285be",
"nieuw": {
"artikel": "2.3.4",
"lid": "2",
"verwijzing_tekst": null,
"tekst": "De redenen voor toepassing van het eerste lid worden in het proces-verbaal vermeld."
},
"huidig": {
"artikel": null,
"lid": null,
"verwijzing_tekst": "nieuw",
"tekst": null
},
"koppelingstype": "new_provision",
"bron_opmerking": null,
"tekstovereenkomst_met_vastgestelde_tekst": "exact",
"bepaling_id": "prov:wvsv:art-2.3.4",
"bewijs_ids": [
"evidence:d9e54d6ed62f8e57"
]
}
]
},
"openstaande_punten": {
"status": "not_stated",
"items": []
},
"bronnen": [
{
"documentversie_id": "docv:stb-2026-56:e3e33d868eaa",
"document": {
"id": "doc:stb-2026-56",
"titel": "Vaststellingswet Wetboek van Strafvordering (Stb. 2026, 56)",
"urls": {
"html": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.html",
"xml": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.xml",
"pdf": "https://zoek.officielebekendmakingen.nl/stb-2026-56.pdf"
},
"officiele_identificaties": [
{
"soort": "staatsblad",
"waarde": "Stb. 2026, 56"
},
{
"soort": "dossiernummer",
"waarde": "36327"
}
]
},
"juridische_context": {
"brontype": "official_enactment",
"wetgevingsfase": "enacted",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "not_applicable",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:46157f0fb01d1ed6",
"evidence:ed98a65feb84edbe",
"evidence:8c45d0baf16aa816"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"sha256": "e3e33d868eaad813515d3f14520f88b2f225da1887631510d67b8c5d85fc534d",
"opmerkingen": [
"Boeken 7 en 8 zijn in deze wet gereserveerd; zij worden vastgesteld bij Stb. 2026, 57."
]
},
{
"documentversie_id": "docv:kwest-wet:f48b037c7e4f",
"document": {
"id": "doc:kwest-wet",
"titel": "Geconsolideerde tekst (KWEST, repository)",
"urls": {
"repository": "https://code.overheid.nl/Logius/kwest/src/commit/e9b4a2b2de25d0006bdebb11e445ba111a22b4a6/basex/data/wet.xml",
"bron_docx": "https://code.overheid.nl/Logius/kwest/src/commit/e9b4a2b2de25d0006bdebb11e445ba111a22b4a6/data-importer/data/260324_Geconsolideerde_versie_vaststellingswetgeving__Staatsblad.docx",
"kwest": "https://kwest.overheid.nl/"
},
"officiele_identificaties": []
},
"juridische_context": {
"brontype": "consolidated_presentation",
"wetgevingsfase": "unknown",
"publicatiestatus": "published",
"inwerkingtreding_status": "not_in_force",
"consolidatiekarakter": "projection",
"status_bewijs_ids": [
"evidence:230362c00be675b3"
],
"status_gecontroleerd_op": "2026-11-03",
"geldig_vanaf": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
},
"geldig_tot": {
"waarde": null,
"status": "not_stated"
}
},
"sha256": "f48b037c7e4f05b88c4d3fba25429ed34fb3da1a1b421884256dc58b0758df87",
"opmerkingen": [
"Ontwikkeldata uit de openbare repository; geen geverifieerde productie-export. Herkomst en status worden per artikel vastgesteld in de reconciliatiestap.",
"Herkomstanalyse 2026-11-03: gelijk_aan_kst_36913_2=76, gelijk_aan_stb_2026_56=735, afgeleid_met_wijzigingsinstructies=180, niet_herleid=12, gelijk_aan_stb_2026_57=293, niet_in_consolidatie=1."
]
}
]
}