Artikel 6.1.16

Toelichting ARTIKELSGEWIJS DEEL › BOEK 6 BIJZONDERE REGELINGEN › HOOFDSTUK 1 Voorzieningen vanwege de persoon van de verdachte › TITEL 1.1 Jeugdigen en jongvolwassenen › AFDELING 1.1.2 Verdachten die ten tijde van het begaan van het strafbaar feit de leeftijd van twaalf jaar maar nog niet die van achttien jaar hebben bereikt › Artikel 6.1.16 [strafbeschikking] · Toelichting 36327 (KWEST-structuur) · verificatie tegen officiële XML: verified · bron

Dit artikel bevat enkele bijzondere bepalingen over de vervolging door middel van een strafbeschikking, in aanvulling op Boek 3. Het betreft het overgehevelde artikel 77f van het Wetboek van Strafrecht.

Eerste lid

In afwijking van de regeling voor volwassenen geldt dat slechts een taakstraf van een beperktere duur (ten hoogste 60 uur) kan worden opgelegd. In de strafbeschikking kan de aanwijzing worden gegeven medewerking te verlenen aan reclasseringstoezicht.

Tweede lid

Dit lid bevat bijzondere bepalingen voor het horen van de verdachte bij een voornemen een strafbeschikking uit te vaardigen, houdende een taakstraf van meer dan tweeëndertig uur of betalingsverplichtingen uit hoofde van geldboete en schadevergoedingsmaatregel, die afzonderlijk of gezamenlijk meer belopen dan € 115. In die gevallen bestaat de verplichting te horen en wordt de verdachte daartoe ook opgeroepen. Bij die oproeping wordt mededeling gedaan van het recht op rechtsbijstand. Ook wordt in dit tweede lid artikel 6.1.7, tweede lid, van overeenkomstige toepassing verklaard. Daarin is als algemeen uitgangspunt verwoord dat een «kennisgeving van rechten wordt gedaan in voor de verdachte eenvoudige en toegankelijke bewoordingen». Dit is een aanvullend voorschrift op artikel 1.4.4, vijfde lid, dat in zijn algemeenheid geldt en voorschrijft dat aan de verdachte die de Nederlandse taal niet of niet voldoende beheerst, de mededeling en kennisgeving van rechten in voor hem begrijpelijke taal wordt gedaan.

Derde lid

In dit artikellid wordt voorgeschreven dat ook in de afdoening met een strafbeschikking rekening wordt gehouden met een advies dat over de verdachte is uitgebracht. Het voorschrift is een gevolg van de implementatie van Richtlijn 2016/800/EU.

PARAGRAAF 1.1.2.4 Berechting

Toelichting op voorstel ARTIKELSGEWIJS DEEL › ARTIKEL VI [wijzigingen in Boek 6 van het Wetboek van Strafvordering] › Onderdeel E en J · Toelichting 36913 (KWEST-structuur) · verificatie tegen officiële XML: verified · bron

In deze onderdelen worden de artikelen 6.1.16 en 6.1.27 gewijzigd in verband met de aanpassing van de regeling van de buitengerechtelijke afdoening. Daarnaast wordt in artikel 6.1.16, tweede lid, een wijziging in het huidige artikel 491, tweede lid, doorgevoerd in het nieuwe wetboek naar aanleiding van de Verzamelwet Justitie en Veiligheid 2022 (Stb. 2022, 345). Dit betreft het vervangen van «meer dan tweeëndertig uren» door «meer dan twintig uur».

De artikelen 6.1.16 en 6.1.27 zijn de opvolgers van het huidige artikel 77f van het Wetboek van Strafrecht. De strafbeschikking voor jeugdigen wordt dus inderdaad overgeheveld naar het Wetboek van Strafvordering, zo kan in reactie op het advies van de Rvdr worden bevestigd. Daarbij wordt niet onverkort aangesloten bij het volwassenenstrafrecht. Artikel 6.1.16, eerste lid, bepaalt onder meer dat de officier van justitie bij strafbeschikking de aanwijzing kan geven dat een jeugdige verdachte zich zal richten naar de aanwijzingen van een reclasseringsinstelling voor ten hoogste zes maanden. In artikel 6.1.27 is eenzelfde voorziening getroffen voor jongvolwassenen (verdachten tussen de achttien en drieëntwintig jaar) ten aanzien van wie het jeugdstrafrecht wordt toegepast, zonder nadere beperking van de maximale duur daarvan. In de nieuwe regeling wordt de mogelijkheid om in een strafbeschikking aanwijzingen te geven vervangen door de mogelijkheid om bijzondere voorwaarden te stellen. In lijn daarmee wordt de formulering van de artikelen 6.1.16 en 6.1.27 aangepast, waarbij van de gelegenheid gebruik is gemaakt om de redactie van beide artikelen met elkaar in overeenstemming te brengen. Voor beide bepalingen geldt (op grond van artikel 7.7.5, onderdeel a) dat onder een reclasseringsinstelling mede een gecertificeerde instelling wordt verstaan.

Het tweede lid van artikel 6.1.16 wordt aangevuld met de verbeurdverklaring en aldus in overeenstemming gebracht met artikel 3.3.4, tweede lid, zoals dat artikellid komt te luiden na de eerder toegelichte wijziging daarvan. Verder is dit artikellid aangepast om te bewerkstelligen dat de jeugdige verdachte altijd wordt gehoord als de officier van justitie voornemens is om in de strafbeschikking een taakstraf op te leggen. De regeling wordt daarmee in lijn gebracht met die voor volwassenen, die inhoudt dat de verdachte ongeacht de duur van de taakstraf door de officier van justitie moet worden gehoord. Dat een verdachte in alle gevallen waarin wordt overwogen een taakstraf op te leggen moet worden gehoord, is bij jeugdige verdachten te meer van belang vanwege hun kwetsbare positie in het strafrecht. Door in dit artikellid niet langer te spreken over «een taakstraf (van meer dan tweeëndertig uur)» wordt duidelijk gemaakt dat ook voor de jeugdige verdachte op dit punt de algemene regeling van artikel 3.3.4, eerste lid, geldt.

Ten behoeve van de duidelijkheid is de inhoud van de tweede en de derde zin van het tweede lid van artikel 6.1.16, zoals deze luidden in de eerste vaststellingswet, (ongewijzigd) overgeheveld naar een nieuw derde lid. Uit onderdeel b van dit artikellid volgt dat de jeugdige verdachte in alle gevallen waarin hij wordt opgeroepen om over een voorgenomen strafbeschikking te worden gehoord, wordt gewezen op het recht op rechtsbijstand. Dit betreft dus ook de in artikel 3.3.4, eerste lid, bedoelde gevallen waarin bij strafbeschikking een taakstraf wordt opgelegd of een bijzondere voorwaarde wordt gesteld. Het gewijzigde artikel 6.1.5, derde lid, onderdeel b, bepaalt in welke gevallen een raadsman voor de jeugdige verdachte wordt aangewezen.

De 3RO stellen voor om de tekst van artikel 6.1.16 te beperken tot de taakstraf en om artikel 6.1.27 te laten vervallen. Een bijzondere voorwaarde dat de verdachte zich moet houden aan de aanwijzingen van een reclasseringsinstelling zou te onbepaald zijn en niets toevoegen aan de mogelijkheden die artikel 3.3.1b al biedt voor toezicht en begeleiding door de (jeugd)reclassering. Uit het advies van de rvdk blijkt echter dat bij het toezicht door een gecertificeerde instelling (jeugdreclassering) de nadruk niet alleen ligt op de bijzondere voorwaarden, maar veel meer op het belang van (langdurige) pedagogische begeleiding. Om deze goed functionerende praktijk niet te doorkruisen en vanwege de praktische behoefte die hieraan bestaat bij de meest betrokken ketenpartners zijn ten opzichte van het huidige recht geen inhoudelijke wijzigingen aangebracht. Anders dan in het advies van de 3RO wordt verondersteld kan de strafbeschikking ook binnen het adolescentenstrafrecht worden toegepast. Dat blijkt uit artikel 6.1.27, dat in dit verband een specifieke aanvulling biedt ten opzichte van de algemene regeling van de artikelen 3.3.1 en volgende. Daarmee is ook wettelijk voorzien in de mogelijkheid van toezicht door de (jeugd)reclassering in de leeftijdscategorie van zestien tot drieëntwintig jaar.